Metodologia kalkulatora wynagrodzeń 2026

Zaokrąglenia i jednostki

Składki społeczne, składkę zdrowotną i wpłaty PPK zaokrąglamy do pełnego grosza, osobno dla każdej składki. Podstawę opodatkowania i zaliczkę na podatek zaokrąglamy do pełnych złotych, tak jak na liście płac: końcówki poniżej 50 groszy pomija się, a od 50 groszy podwyższa do złotego. Na ekranie kwoty pokazujemy bez groszy, ale obliczenia prowadzimy na groszach, dlatego suma wierszy w rozbiciu może różnić się od netto o złotówkę.

Umowa o pracę: obliczenie miesiąc po miesiącu

Dla każdego z dwunastu miesięcy silnik wykonuje tę samą sekwencję, przenosząc z miesiąca na miesiąc trzy sumy narastające: brutto objęte limitem składek, przychód zwolniony ulgą dla młodych i podstawę opodatkowania.

1. Podstawa składek emerytalnej i rentowych = mniejsza z dwóch kwot: brutto miesiąca albo to, co zostało do limitu 282 600 zł po odjęciu brutto z poprzednich miesięcy. Emerytalna = podstawa × 9,76 %, rentowa = podstawa × 1,5 %. Chorobowa = całe brutto × 2,45 %, bo limit jej nie dotyczy.
2. Składka zdrowotna = 9 % × (brutto − składki społeczne), ale nie więcej niż zaliczka obliczona według przepisów obowiązujących 31 grudnia 2021 r.: 17 % × zaokrąglona (brutto − składki − koszty) − 43,76 zł. To ograniczenie z art. 83 ust. 1, 2a i 2b ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej. Przy uldze dla młodych liczymy je tak, jakby przychód nie był zwolniony (ust. 2a). W praktyce działa tylko przy bardzo niskich pensjach.
3. Przychód do opodatkowania = brutto + wpłata pracodawcy do PPK, która jest przychodem pracownika. Przy uldze dla młodych z przychodu odejmujemy część zwolnioną, aż suma zwolnień w roku osiągnie 85 528 zł; składki społeczne odliczamy wtedy proporcjonalnie do części opodatkowanej.
4. Koszty uzyskania przychodu = 250 zł miesięcznie albo 300 zł przy dojazdach, nie więcej niż przychód opodatkowany. Przy kosztach autorskich: 50 % od części brutto za prawa autorskie, po odjęciu przypadających na nią składek, łącznie nie więcej niż 120 000 zł w roku.
5. Podstawa opodatkowania = zaokrąglona do złotego (przychód opodatkowany − odliczane składki − koszty).
6. Zaliczka na PIT = część podstawy mieszcząca się do 120 000 zł narastająco × 12 % + nadwyżka × 32 % − 300 zł przy złożonym PIT-2, zaokrąglona do złotego i nie mniejsza niż zero. Próg sprawdzamy na sumie podstaw u tego samego płatnika od stycznia, zgodnie z art. 32 ustawy o PIT.
7. Netto = brutto − składki społeczne − składka zdrowotna − zaliczka − wpłata pracownika do PPK (2 % brutto, potrącana po opodatkowaniu).
8. Koszt pracodawcy = brutto + emerytalna 9,76 % i rentowa 6,5 % od podstawy z kroku 1 + wypadkowa 1,67 % + Fundusz Pracy 1 % + Fundusz Solidarnościowy 1,45 % + FGŚP 0,1 % od całego brutto + wpłata pracodawcy do PPK.

Przykład dla płacy minimalnej 4 806 zł: składki społeczne 658,91 zł, składka zdrowotna 373,24 zł, podstawa 3 897 zł, zaliczka 168 zł po odjęciu 300 zł, netto 3 605,85 zł, czyli 3 606 zł po zaokrągleniu. Koszt pracodawcy wynosi 5 790,28 zł.

Kalkulator netto na brutto odwraca ten sam silnik metodą bisekcji: szuka najmniejszej kwoty brutto, przy której netto pierwszego miesiąca osiąga zadaną wartość, z dokładnością do grosza. Nie ma więc osobnego wzoru odwrotnego, który mógłby rozjechać się z obliczeniem w przód.

Umowa zlecenie

Emerytalna 9,76 % i rentowa 1,5 % od brutto, chorobowa 2,45 % tylko po zaznaczeniu dobrowolnego ubezpieczenia. Uczeń lub student do 26 lat nie płaci składek społecznych; kalkulator przyjmuje wtedy także zerową składkę zdrowotną z tytułu zlecenia. Składka zdrowotna to 9 % od brutto po składkach, z tym samym ograniczeniem „2021” co na etacie, liczonym z kosztami 20 % ale bez odejmowania kwoty 43,76 zł.

Gdy kwota umowy nie przekracza 200 zł, podatek wynosi 12 % od całego przychodu, bez kosztów i bez PIT-2, a składka zdrowotna nie jest ograniczana. Powyżej tej kwoty koszty to 20 % od brutto po składkach (albo 50 % dla części za prawa autorskie), podstawa zaokrąglona do złotego, zaliczka 12 % minus 300 zł, jeśli złożyłeś zleceniodawcy PIT-2. Przy uldze dla młodych zaliczka wynosi zero. Po stronie zleceniodawcy doliczamy emerytalną 9,76 %, rentową 6,5 % i wypadkową 1,67 %, a Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy i FGŚP tylko wtedy, gdy wynagrodzenie z umowy osiąga co najmniej płacę minimalną.

Umowa o dzieło

Model nie nalicza składek społecznych ani zdrowotnej. Do 200 zł podatek to 12 % od przychodu. Powyżej: koszty 20 % od przychodu, a 50 % przy przeniesieniu praw autorskich, podstawa zaokrąglona do złotego, zaliczka 12 % minus 300 zł przy PIT-2. Przy dziele za 1 000 zł wychodzi 96 zł podatku, a z kosztami autorskimi 60 zł.

B2B: średnia miesięczna z roku

Działalność liczymy w skali roku i dzielimy wynik przez dwanaście, bo składka zdrowotna, próg podatkowy i limity odliczeń są roczne. Składki społeczne przedsiębiorcy liczymy od podstawy 5 652 zł (pełny ZUS) albo 1 441,80 zł (preferencyjny): emerytalna 19,52 %, rentowa 8 %, wypadkowa 1,67 %, chorobowa 2,45 % tylko przy dobrowolnym ubezpieczeniu, a Fundusz Pracy z Funduszem Solidarnościowym 2,45 % tylko przy pełnym ZUS. Daje to 1 926,76 zł miesięcznie przy pełnym ZUS z chorobowym i 456,18 zł przy preferencyjnym. Przy uldze na start składki społeczne wynoszą zero.

• Skala podatkowa: zdrowotna 9 % od dochodu (przychód − koszty − Fundusz Pracy − składki społeczne), nie mniej niż 432,54 zł miesięcznie; podatek 12 % do 120 000 zł rocznej podstawy i 32 % powyżej, minus 3 600 zł kwoty zmniejszającej.
• Podatek liniowy: zdrowotna 4,9 % od tego samego dochodu, nie mniej niż 432,54 zł; zapłacona zdrowotna zmniejsza podstawę do 14 100 zł rocznie; podatek 19 %.
• Ryczałt: zdrowotna ryczałtowa według rocznego przychodu: 498,35 zł do 60 000 zł, 830,58 zł do 300 000 zł, 1 495,04 zł powyżej; połowa zapłaconej zdrowotnej i składki społeczne zmniejszają przychód; podatek według stawki wybranej dla branży.

Netto B2B = przychód − koszty − składki społeczne − Fundusz Pracy − zdrowotna − podatek. VAT pomijamy: wpisujesz przychód netto z faktury.

Chorobowe i nadgodziny

Podstawa wynagrodzenia chorobowego to miesięczne brutto pomniejszone o 13,71 % składek społecznych pracownika; dzienna stawka = podstawa ÷ 30 × 80 %. Od świadczenia nie liczymy składek społecznych, a składkę zdrowotną liczymy od całej kwoty świadczenia. Przy nadgodzinach stawka godzinowa = brutto ÷ liczba godzin pracy w miesiącu, a dodatek wynosi 50 % albo 100 % tej stawki, zgodnie z art. 151¹ Kodeksu pracy.

Czego kalkulator nie uwzględnia

Wolimy powiedzieć wprost, gdzie model się kończy, niż udawać dokładność, której nie ma. Wynik może różnić się od rzeczywistości w tych sytuacjach:

• Kilku pracodawców albo kilka umów naraz: każdą umowę liczymy osobno, bez wspólnego limitu składek, wspólnego progu i podziału PIT-2 na części.
• Dobrowolne składki, PPK z wpłatami dodatkowymi lub obniżoną wpłatą pracownika: przyjmujemy stawki podstawowe.
• Składka wypadkowa jest ustawiona na 1,67 %, choć u Twojego pracodawcy może wynosić od 0,4 % do 8,12 %; zmienia to tylko koszt pracodawcy.
• Zwolnienia z Funduszu Pracy i Funduszu Solidarnościowego dla osób 55+ i 60+ ani składka na Fundusz Emerytur Pomostowych nie są modelowane.
• Ulga na powrót, ulga dla rodzin 4+ i ulga dla pracujących seniorów nie są dostępne; kalkulator zna tylko ulgę dla młodych.
• Na zleceniu i dziele stosujemy stawkę 12 %; nie sprawdzamy drugiego progu ani łączenia z dochodami z etatu, co rozlicza się dopiero w zeznaniu rocznym.
• B2B to średnia z roku: zdrowotną minimalną 432,54 zł stosujemy do wszystkich dwunastu miesięcy, choć za styczeń wynosi 314,96 zł; nie liczymy też miesięcznej zmienności dochodu, małego ZUS plus ani daniny solidarnościowej.
• Potrąceń spoza prawa podatkowego, takich jak składki związkowe, ubezpieczenia grupowe czy zajęcia komornicze, nie znamy.

Jak sprawdzamy obliczenia

Silnik ma 24 testy automatyczne (vitest), uruchamiane przed każdą publikacją. Każdy porównuje wynik z kwotą policzoną ręcznie albo opublikowaną przez instytucję. Kilka przykładów z pliku testów:

• Płaca minimalna 4 806 zł: składki 658,91 zł, zdrowotna 373,24 zł, podstawa 3 897 zł, zaliczka 168 zł, netto 3 606 zł.
• 5 000 zł brutto: podstawa 4 065 zł, zaliczka 188 zł, bo 12 % z podstawy minus 300 zł daje kwotę z groszami, zaokrągloną w górę do złotego.
• Pełny ZUS przedsiębiorcy: 1 926,76 zł z chorobowym i 1 788,29 zł bez niego, co do grosza tyle samo, ile publikuje ZUS; preferencyjny: 456,18 zł i 420,86 zł.
• Ryczałt przy 15 000 zł przychodu miesięcznie: zdrowotna 830,58 zł, czyli stawka z przedziału do 300 000 zł.
• 25 000 zł brutto: limit składek osiągnięty w grudniu, emerytalna w tym miesiącu liczona tylko od reszty do limitu; grudniowe netto 14 264 zł.
• 12 000 zł brutto: drugi próg pojawia się dopiero w grudniu.
• Umowa o dzieło na 1 000 zł: 96 zł podatku, a z kosztami autorskimi 60 zł; umowa za 200 zł: podatek ryczałtowy.

Pozostałe testy sprawdzają PIT-2, koszty 300 zł, ulgę dla młodych do 85 528 zł, PPK, koszt pracodawcy, odwrócenie netto na brutto, studenta na zleceniu, minimalną zdrowotną przy liniowym, ulgę na start, wynagrodzenie chorobowe i dodatki za nadgodziny. Jeśli znajdziesz przypadek, w którym kalkulator myli się wobec Twojej listy płac, napisz do nas: każdy potwierdzony błąd staje się nowym testem.

Parametry i ich źródła

Tabela generuje się z pliku parametrów. Pełne nazwy aktów z odnośnikami znajdziesz w sekcji źródeł na dole strony.